kundiman[dot]net

last week, araw ng martes. umuwi ako sakay ng traysikel.

nang makita ko na lang na may nakasabit na itim na tela sa may tarangkahan, sa may kanto ng sulukan. At nakasulat in bold letters ang ngalan ng tatang ko.

meron siyang emphysema, naging dulot ng paninigarilyo noong malusog pa. isang chronic disease, unti-unting pumapatay sa yo. masakit ang pakiramdam, hindi makahinga, na lalong tumitindi sa bawat pagpatak ng segundo.

gigising ka sa umaga, kung nakatulog ka man lang na ang gigisingan mo ay ang sakit, mahirap.

napansin ko lang, natatakot siyang mamatay. Iba sa mga napapanood ko sa telebisyon.

“sige na, iwanan niyo na ako, sagipin niyo ang mga sarili niyo.”

hindi ganun kundi ito;

“tulungan mo ko. hirap na hirap na ako. halika, sandali lang.”

Minsan mahirap mabuhay. pero bakit parang ayaw nating kumawala rito. Siguro dahil alam nating hindi na tayo makakabalik.

Naramdaman ko nang kaunti na parang naging kaisa ako sa isang reality-based tv game show. At ang challenge ay ang kumain ng nilagang lamang-loob ng baboy na hinaluan ng kanin para magmukhang lugaw.

Nagsimula ang lahat ng ito sa pagsabi ko ng, “Miss, ‘sang lugaw nga.”

Pero hindi naman sa naninira ako, hindi rin ito parte ng isang malawakang black propaganda laban sa isang kainan na itago na lang natin sa pangalang “lugaw 1″.

Una, hindi ordinaryo ang kulay ng lugaw nila, kulay dilaw. Naninilaw na parang may hepatitis. Naalala ko ang sakit na yellow fever habang sinusubo ang bawat kinutsara sa mangkok. Wala namang silang special promo na may halong zest ng lemon ang mga lugaw nila. Ewan ko kung coloring lang yun.

Iba ang amoy, hindi langhap-sarap na tagline ng chickenjoy, hindi kasi manok ang laman ng goto kundi lamang-loob ng baboy. Iba ang amoy.

Magara ang lasa. lasang lamang-loob.

Hindi man lang ako umabot sa sampung subo. Hindi ko naubos. Kung biyernes ngayon ay baka pinapanood na ang video presentation na ginagawa para sa mga umaalis sa contest.

talo ako, talo.

Hindi talaga ako naninira kahit parang ganun yung ginagawa ko ( Parang si gloria habang sinasabi niya na hindi siya nandaya ). baka hindi lang talaga ako sanay sa ganun, pero kumakain naman ako ng lamang-loob, atay, bituka, dugo, iba lang talaga siguro yung pagkakaluto sa kanila.

Marami namang kumakain dun eh. Mga tricycle drivers, tindera sa palengke, at mga dumadaang mamimili. At isipin mo na lugaw lang ang tinda nila, kalde-kalderong lugaw.

lugawan, lugaw lang

Naalala ko yung minsang sinabi ng prof ko sa geog 1, si Juanico. Dapat raw, yung bahagi sa may QC malapit sa circle na nakahilera ang heart center, lung center, kidney center at kung anu-ano pang mga lamang-loob ay tawagin na lang na BOPIS AVENUE. May punto nga naman siya, at maganda pang pakinggan.

Kung nagkaganoon, hindi ka lang sa karinderia makaka-order ng masarap, maanghang at mainit na medyo mapait na bopis, kundi pati na rin sa drayber ng jeep at konduktor ng bus.

“Manong, magkanong bopis?”
“kinse.”
“dalawa po, estudyante.”

Makakadiscount ka pa.

“Kuya, yung kulay orange na lang yung kukunin ko.”

Inabot ko ang nakahanger na kulay kahel na shorts. Eto yung shorts na uso nung summer, floral pattern. Ewan ko na lang kung masusuot pa niya yon habang bumabagyo.

Hindi ko siya kilala pero tinatawag niya akong kuya. Pero ang mas magulo, kuya rin ang tawag niya sa tatay ko, pano yun? edi parang magkapatid kami ng tatay ko? Magara ata yon.

Hindi ito ang unang beses na may tumawag sa akin ng kuya. At hindi rin naman ako naiinis sa mga gumagawa nuon. Magara lang talaga yung paggamit niya ng ‘kuya’.

Lahat ng sinabi niya ay may salitang ‘kuya’ sa unahan, masyadong maraming beses niya ginamit sa isang usapan lang. Ewan ko pero medyo naasar ako nang konti.

At hindi ako nasarapan sa tinda nilang lugaw.